عشق وجودی: نوع دیگر عشق، عشق بالغ و فروتن است، که تنها بر اساس عشق وجود، دیگری بنا می‌شود. باز و خودمختار است. متکی به خویش است و آزادانه ارزانی می‌شود. عشق وجودی، بدون شک ارزشمندتر، بالاتر و بسیار باشکوه‌تر از عشق کمبود است. برای این نوع از عشق، آزادی تمام و کمال لازم است و منظور از آزادی این است که فرد «بی‌همتایی» درونی خود و فرد دیگری را به تمامی پذیرفته باشد.
(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت nefo.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

میل به سخاوت و تمایل به بخشش و خشنود کردن دیگری، در این عشق دیده می‌شود. فرد در تلاش است تا دیگری را بشناسد و همین امر موجب صمیمیت در دو فرد می‌گردد.
عشق مبتنی بر کمبود، با حالت تدافعی در طرفین خود نشان می‌دهد؛ در حالی‌که ویژگی عشق وجودی، خودانگیختگی و حفظ فردیت در رابطه است. این عشق فقط معطوف به فرد نیست، بلکه در رابطه فرد با جهان نیز صدق می‌کند. فرد در این مرحله، می‌تواند طبیعت را همان‌گونه که هست ببیند و از آن لذت ببرد. در صورتی که عشق مبتنی بر کمبود، جهان را پدیده‌ای می‌داند که قرار است تنها هدف خاصی را ارضا کند.
عشق وجودی هوشیارانه است و از آنجایی که مالکانه و تسخیری نیست، باعث رنج و عذاب نمی‌گردد. بدون هیچ هدف خاصی، تنها لذت‌بخش و شادی‌آور است. معمولاً از عشق وجودی، به‌عنوان تجربه‌ای شگفت‌انگیز و بی‌نیاز یاد می‌شود.
۲-۴-۶- اثرات نزدیکی و فاصله در تداوم زندگی
اکثر در ما نگران مفهوم نزدیکی و فاصله را اساس چالش در رابطه می دانند. در حالی که این مفهوم یک مفهوم رشدی ساختاری برای درک ماهیت رابطه صمیمانه و نزدیک است اما به خودی خود نیز مفهوم بسیار ساده ای است (کرو و ریدلی^[۷۲]، به نقل از موسوی، ۱۳۸۴).
از نقطه نظر مشاهدات بالینی به نظر می‌رسد که مفهوم نزدیکی/ فاصله مفهومی یکپارچه نیست بلکه از مجموع چند متغیر متفاوت شکل می‌گیرد مفهوم کلی نزدیکی/ فاصله اشکال متفاوتی دارد که باهم یا جداگانه حداقل ۴ عامل را شکل می دهند که این عوامل می‌توانند موفقیت درمانی را پیش بینی کند (هال وگ^[۷۳] و همکاران، ۱۹۸۴) این متغیرها را به این صورت می‌توان توصیف کرد:
نزدیکی جنسی : ویژگی این متغیر به راحتی در رابطه جنس و میزان نزدیکی قابل قبول برای هر زوج مشخص می‌گردد.
نزدیکی جسمی و کلامی : این متغیر گرفتن و دادن مهر و عاطفه را در تعاملات غیر کلامی مانند آسودگی در آغوش گرفتن مشخص می‌کند، این نیاز و توانایی قبول و تحمل آن از فردی به فرد دیگر متفاوت است، اغلب لازم است به زوج کمک کنیم تا درباره میزان نزدیکی جسمی به توافق برسند.
نزدیکی عاطفی : این متغیر با توانایی همدلی با احساسات و تجارب زوج ارتباط دارد و از فردی به فرد دیگر متفاوت است. وقتی همدردی مخل فرد دیگر است یا فرد دیگر بسیار خود را کنار می کشد می‌تواند زمینه استرس بین زن و شوهر را فراهم آورد.
نزدیکی عملی : این واژه بالینی برای جنبه‌هایی از رابطه مورد استفاده قرار می‌گیرد که با نزدیکی روزانه زوج مرتبط است و شامل مشارکت در انجام وظایف اطلاع از محل و فعالیت زوج دیگر و نقشه کشیدن و سازمان دادن زندگی مشترک باهم یا به تنهایی به‌وسیله حمایت از فعالیت های یکدیگر است.
در مراحل مختلف چرخه زندگی فردی یا خانوادگی زوج به تفاوت یا میزان نزدیکی یا فاصله توجه می‌کنند یا وقایع استرس زای زندگی پاسخ های کاملا متفاوت را در هر زوج ایجاد می‌کنند. برای مثال اگر زن در این دوره میزان نزدیکی جسمی و غیر کلامی بیشتری را انتخاب کند در حالی که شوهر نزدیکی جنسی بیشتری را ترجیح دهد، این دو نیاز متفاوت باعث درگیری زن و شوهر می‌شود (همان منبع).
۲-۴-۷- خصوصیات زوجین دارای رضایت زناشویی
فروقان فر (۱۳۸۶) خصوصیات زوجین دارای رضایت زناشویی و سازگار را به شرح زیر نقل می‌کند:
۱-زن و شوهر با رابطه‌ای که دارند خود را خوشبخت می دانند.
۲- ارضای کامل نیازهای جسمانی و عاطفی انجام می‌گیرد.
۳-هر یک از همسران زندگی همسرش را بارور می‌سازد.
۴-محیط زناشویی شخصیت هر یک از زن و شوهر را ارزشمند می شمارد و به هر یک کمک می‌کند تا به‌عنوان یک شخص استعدادهای ذاتی خود را شکوفا سازد.
۵-زوجین پشتیبانی متقابل از هم دارند، زوجین (من) یکدیگر را تهدید نمی‌کنند و از بودن باهم احساس خشنودی می‌کنند.
۶-نسبت به همدیگر درک و پذیرش متقابل دارند.
۷- رابطه زن و شوهر به شکل های زیر منعکس می‌شود: مراقبت، توجه به رفاه و خوشبختی یکدیگر، احترام متقابل، احساس مسئولیت (اختیاری) به نیازهای یکدیگر.
رضایت زناشویی، به مذاکره مداوم، ارتباط و فرایند سازش مربوط می‌شود. رضایت زناشویی، مطلوبیت زندگی، خشنودی از آن، کیفیت و میزان سازگاری زناشویی نیز مانند سازگاری زندگی مجردی از عواملی مختلف تأثیر می پذیرد که ارزیابی آن‌ها در افراد و روابط شان بخشی از ادبیات مشاوره ی ازدواج و خانواده است.
رضایت زناشویی بر کیفیت عملکرد والدین، طول عمر، میزان سلامت، رضایت از زندگی، میزان احساس تنهایی، رشد و تربیت فرزندان، روابط اجتماعی و گرایش به انحرافات اجتماعی تأثیر دارد. (احمدی، فتحی، آشتیانی و نوابی نژاد،۱۳۸۴)
پژوهش ویلسن (۲۰۰۱)، در مورد رابطه بین پیشینه فردی و خانوادگی و سازگاری دو نفره نشان داد که تنیدگی کلی، سلامت هیجانی، دفعات ازدواج، مشکلات خانوادگی و رضایت زناشویی با سازگاری دو نفره ارتباط معناداری دارد.
لیدرو^[۷۴] (۲۰۰۶) معتقد است زن و شوهرهای خشنود و سازگار نه‌تنها یکدیگر را سرزنش نمی‌کنند بلکه به دنبال عواملی هستند که تأثیر مثبتی بر روابط آن‌ها بر جای بگذارد.
ادراکات زن و شوهر و برداشت‌هایی که آن‌ها از زندگی خانوادگی خود داشته اند در سازگاری و رضایت زناشویی آن‌ها تأثیر گذار است و نیز تأثیرات که زن از ادراکات و تجربیات خانواده اش می‌گیرد برجسته تر و بیشتر از مرد است یعنی دخالت الگوهای قبلی در رضایت و سازگاری زناشویی از ناحیه‌ی زن قوی‌تر است. (سباتیلی، ۲۰۰۳؛ به نقل از شاهمرادی،۱۳۸۴)
درواقع الگوهای ارتباطی، تعاملات، رضایت و سازگاری از بین نسل ها قابل انتقال هستند و این انتقال در رشد اجتماعی کودکان قابل نفوذ است. (سباتیلی^[۷۵]، ۲۰۰۳؛ به نقل از شاهمرادی،۱۳۸۴)
۲-۴-۸- عواملی مؤثر بر دوام زناشویی
(کاسلو و رابینسون^[۷۶]، ۱۹۹۶؛ به نقل از رضایی ۱۳۹۰) پس از پژوهشهای طولی عوامل استحکام بخشنده به ازدواج، موارد زیر را بررسی نمودند:
۱-توانایی انطباق: توانایی انطباق با تغییرات چرخه زندگی و حوادث استرس زا.
۲-تعهد به خانواده: شناخت و بازشناسی ارزشهای فردی هر عضو و پذیرفتن ارزش خانواده به‌عنوان یک واحد.
۳-ارتباط: ارتباط ثمر بخش بین زوجین مستلزم صراحت، باز بودن و تداوم ارتباط است.
۲-۴-۹- نیازها و عوامل خشنودی رضایت زناشویی
نوشته های نخستین بر ادراک روابط موجود بین رضایت والدین و رضایت شخصی و خشنودی زناشویی تاکید داشته و یکی از عوامل مهم احساس خشنودی را سطح پایین تنیدگی مطرح نموده اند. بعلاوه اخیرا رابطه بین تغییرات روزانه و درجه احساس ارضا سه نیاز اساسی را که عبارت‌اند از استقلال، احساس شایستگی و احساس مرتبط بودن را بررسی نمودند. احساس استقلال یعنی اینکه شخص بتواند آنچه را که می خواهد بدون اینکه احساس کند تحت تأثیر دیگران است انجام دهد. احساس شایستگی یعنی اینکه شخص بتواند آنچه را که می‌خواهد بدون اینکه احساس کند تحت تأثیر دیگران است انجام دهد. احساس شایستگی به معنای داشتن توانایی مواجهه با چالش های پیش رو است و احساس مرتبط بودن به معنای میزان تجربه روابط نزدیک مثبت با دیگران است. (امیدنیا، ۱۳۷۶)
۲-۴-۱۰- جنیست و رضایت زناشویی:
برم (۱۹۸۵) در بررسی‌های خود به این نتیجه رسید که به نظر می‌رسد جنسیت در بعضی از نقاط چرخه زندگی زناشویی می‌تواند در شادتر ساختن افراد مؤثر باشد. جنسیت همچنین ممکن است در فوایدی که افراد از ازدواج برداشت می‌کنند نیز تأثیر گذار باشد. برنارد^[۷۷] (۱۹۷۲) عقیده ازدواج‌های مردانه و ازدواج‌های زنانه را برحسب تفاوت‌های مربوط به روش هایی که مردان و زنان ازدواجشان را ادراک می‌کنند و انتظارات متفاوتی که برای ازدواجشان در نظر می‌گیرند، مطرح کرد. او گزارش داد به نظر می‌رسد ازدواج نیازها و علایق مردان را نسبت به زنان بهتر و بیشتر برآورده می‌کنند؛ و اینکه مردان متال آشفتگی روان‌شناختی کمتر و سلامت فیزیکی و روانی بیشتری را نسبت به مردان مجرد تجربه می‌کنند.
یکی از تفاوت هایی عمده در ازدواج زنان و مردان این است که تغییر سبک زندگی به‌عنوان یک شوک به ویژه در زنان تجربه‌شده است. شغل زن اغلب مکان دوم را نسبت به شغل مردم می‌گیرد؛ و اغلب زنان باید مسئولیت بزرگتری را برای کارهای خانه به عهده بگیرند. (برنارد، ۱۹۷۲)
در مطالعه‌ای که توسط وانفوسن^[۷۸] (۱۹۸۱) در مورد روابط زناشویی و استرس زندگی انجام گرفت، نشانه دیگری از تفاوت‌های جنسی در ازدواج آشکار شد. وانفوس گزارش کرد که برای شوهران، حمایت مؤثر زنان در تایید و صمیمیت، با افسردگی کمتر آن‌ها درزمینهٔ استرس شغلی رابطه دارد؛ در حالی که افسردگی کمتر و بهتر بودن برای زنان با سودمندی و عدم اختلاف درباره کارهای روزمره مرتبط است.
یافته‌های چندی در توافق با ایده برنارد در مورد ازدواج‌های متفاوت مردان و زنان وجود دارد. هر چند که ازدواج‌های زود هنگام با رضایت زناشویی برای هر دو جنس رابطه معکوس دارد (لی^[۷۹]، ۱۹۷۷). همچنین زنان بیشتر از مردان به گزینه طلاق اندیشیده اند. (بوث و وایت،^[۸۰] ۱۹۸۰)
تحقیقات نشان می‌دهد منابع بیشتر فردی در دسترس، با کیفیت بیشتر زناشویی همراه است. تحصیلات و سن در اول ازدواج در ارزیابی از کیفیت زناشویی مؤثر بوده اند. (بامپت و سویت^[۸۱]، ۱۹۷۲)
ادبیات پیشین رضایت زناشویی نشان می‌دهد که در مراحل مختلف دوره زندگی زناشویی، تجربه ازدواج برای مردان و زنان متفاوت است. این پیشینه نشان می‌دهد در طول مراحل اولیه ازدواج زنان و مردان در سطح بالایی از رضایت و سازگاری قرار داشته و مشابهت بیشتری را دارند؛ در حالی که در ادامه عوامل چندی وجود دارد که تجربه زناشویی را در مردان و زنان متفاوت می‌سازد؛ و رضایت بالاتری را در مردان نسبت به زنان بوجود می‌آورد. شرایط و مقتضیات زندگی (استرسورهای بیرون از خانواده و داخل خانواده) و منابع شخصی ممکن است بر رضایت زناشویی تأثیر بگذارد. استرس‌های زندگی که مربوط به شرایط بیرون و یا درون زندگی خانوادگی است که ممکن است رضایت زناشویی را کاهش دهند. در حالی که دسترسی به منابع شخصی ممکن رضایت زناشویی را افزایش می‌دهند (بیرد^[۸۲]، ۱۹۸۶).
۲-۴-۱۱ - تحول رابطه و صمیمیت و رضایت زناشویی
در نظریه های گوناگون تصریح شده است که تحول رابطه زناشویی از مراحل جذابیت یا جذب شدن، بررسی ارزش‌ها و بازخوردهای همدیگر، اظهار علاقه و خواستگاری، آزمون و محک رابطه (در چه حدی می‌توان همدیگر را همراهی و نیازهای هم را ارضا نمود)، خود گشودگی انتخابی (در جهت شناخت یکدیگر و اینکه چقدر شباهت وجود دارد)، رهایی از اوهام و تثبیت رابطه صمیمانه می گذرد و درنهایت افراد تصمیم می‌گیرند آیا تعهد لازم را به یکدیگر داشته باشند یا خیر؛ و در آن صورت است که این رابطه می‌تواند با دلبستگی، گرمی، آرامش و احساس ایمنی همراه شود. در بین تحقیقات، در مورد پذیرش صمیمیت به‌عنوان عنصر اساسی در کیفیت زناشویی مناقشه‌ای وجود ندارد (یزدان دوست،۱۳۷۶).
هنگامی که در روابط زناشویی صمیمیت بیشتر شود عشق و محبت نیز افزایش می یابد درنتیجه احساسات ناخوشایند بیشتری هم چون شرم و ترس نمایان می‌شود که باید درمان شوند (گری^[۸۳]، ۱۳۸۹).
دانونو و جانسن^[۸۴] (۱۹۹۴) مطالعه ای را انجام دادند که در آن صمیمیت به سه نوع فرعی تقسیم می‌شود:
کلامی، عاطفی و جسمانی. این سه متغیر هرکدام به سهم خود می‌توانند به‌عنوان عوامل تعیین کننده پیوند و تعامل با سایرین و پیش بینی کننده رضایت زناشویی و درنتیجه سازگاری زناشویی نقش مهمی داشته باشند. هرچه لحظات و وقایع شادی انگیز و لذت بخش بیشتر و به‌طور مداوم باشد شخص از سلامت جسم و روان بیشتر برخوردار بوده احساس رضایتمندی بیشتری کرده و استرس‌های زندگی کم رنگ تر می‌شود (زینی^[۸۵]،۱۳۸۹؛ به نقل از رضایی، ۱۳۹۰).
۲-۴-۱۲- خانواده اصلی و رضایت زناشویی
از عوامل مؤثر بر ارزشیابی همسر و تعامل با وی می‌توان به بازخوردهای مربوط به نقش جنسی، اجتماع پذیری درزمینهی رفتار زناشویی مناسب که از راه مشاهده والدین فراهم آمده، ارزش های اجتماعی و مذهبی درونی شده و مجموعه باورها و جهت گیری های کنونی ناشی از تجارب پیشین اشاره نمود. ریشه روابط در درون خانواده نیز مانند روابط خوب با والدین تا حدی باموفقیت و رضایت و سازگاری زناشویی همراه بوده است.
برهمین اساس مشخص شد که زنان دارای پدر با خصوصیات گرم و پرورش دهنده، به مردان بویژه به شوهر اعتماد بیشتری دارند و زنان دارای پدارن سرد و منزوی و اجتنابی به مردان ازجمله شوهر خود کمتر اعتماد می‌کنند. به همین شکل مردانی دارای مادران ناپایدار، در شیوه‌های برقراری روابط، زنان را بیشتر مضطرب می‌سازند و ارتباط آن‌ها ممکن است مشکلاتی را در پی داشته باشد. (محمدی، ۱۳۷۹ ؛ به نقل از رضایی،۱۳۹۰)
باوجود این پاره ای از شواهد دال بر این بوده که افراد تمایل دارند همسر مشابه با خود انتخاب کنند. این شاید بدان دلیل باشد که روابط دوستانه و محبت آمیز، نخست از والدین آموخته می‌شوند (ملازاده، ۱۳۸۱؛ به نقل ازاعتمادی، ۱۳۸۴).
ویژگی‌هایی را که هر یک از زوج‌ها (از خانواده اصلی) با خود به رابطه جدید می‌آورند مانند شیوه‌های گفتگو و ارتباط، ساخت های قدرت، الگوهای مراوده ای، جهان بینی و فرضیات اساسی در مورد زندگی و … همه ازجمله عواملی است که رضایت زناشویی را تحت تأثیر قرار می‌دهد (مارکویسکی و گرین وود، ۱۹۸۴؛ به نقل از رضایی،۱۳۹۰).

۴- در این گام نقطه‌نظر قبلی هر فرد و میزان اختلاف آن‌ها با میانگین دیدگاه سایرین به همراه پرسشنامه دور بعدی مجدداً برای خبرگان ارسال می‌شود.

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

۵- پس از اجرای نظرسنجی دور جدید، با توجه به دیدگاه‌های ارائه‌شده در مرحله اول و مقایسه آن‌ها با نتایج دور جدید، چنانچه اختلاف بین دو مرحله کمتر از حد آستانه ۰٫۲ بود، فرایند نظرسنجی متوقف می‌شود. حد آستانه از رابطه زیر محاسبه می‌گردد:
رابطه (۳-۳):

اگر اختلاف بین دو مرحله از حد آستانه بیشتر بود، مجدداً به گام ۴ بازمی‌گردیم.
۶- اگر اختلاف بین دو مرحله از حد آستانه کمتر بود، فرایند دلفی فازی خاتمه می‌یابد.
۳-۵٫ جامعه آماری
جامعه آماری به‌کل گروه افراد، وقایع یا چیزهایی اشاره دارد که محقق می‌خواهد به تحقیق درباره آن‌ها بپردازد (سکاران،۲۹۴،۱۳۸۵). به‌عبارت‌دیگر جامعه آماری عبارت است از مجموعه‌ای از افراد اشیاء و… (واحد) که حداقل در یک صفت مشترک باشند (خاکی،۱۳۸۳،۲۵۰)
بنابراین، جامعه آماری این تحقیق متشکل از ۱۵ تن از اساتید دانشگاه و متخصصان حوزه منابع انسانی در دانشگاه‌ها و کارخانه یزد بافت می‌باشد که با بهره گرفتن از روش نمونه‌گیری قضاوتی غیر تصادفی انتخاب‌شده‌اند.
۳-۶٫ اجرای روش دلفی فازی جهت تعیین شاخص‌های پاداش افزایش تولید
۳-۶-۱٫ مراحل انجام روش
مراحل اجرای روش دلفی فازی بدین ترتیب می‌باشد:
شکل ۳-۲٫ مراحل اجرای روش دلفی فازی (منبع: میرسپاسی و همکاران، ۱۳۸۹)
۳-۶-۲٫ انتخاب خبرگان و تشریح مسئله برای آن‌ها
در اولین مرحله استفاده از روش دلفی فازی، باید خبرگان انتخاب و در خصوص موضوع، روش و مدت تحقیق توجیه شوند. برخی از ویژگیهای اصلی برای انتخاب خبرگان بدین شرح است:
- با مسئله موردبحث درگیر باشند،
- اطلاعات مداوم از مسئله برای ادامه همکاری داشته باشند،
- دارای انگیزه کافی برای شرکت در فرایند دلفی باشند
- و احساس کنند اطلاعات حاصل از یک توافق گروهی برای خود آن‌ها نیز ارزشمند خواهد بود (اصغرپور ۱۳۸۲).
ازآنجاکه قلمرو مکانی جهت بررسی موضوع تحقیق، آسیب‌شناسی طرح پاداش افزایش تولید با رویکرد مدل تعالی منابع انسانی میباشد، بنابراین در میان خبرگان منتخب باید افرادی از مدیران، متخصصان حضورداشته باشند که اشراف کامل نسبت به مبحث مدیریت منابع انسانی داشته باشند. با توجه به ویژگیهای مذکور، ۱۵ نفر از خبرگان به‌عنوان نمونه انتخاب شدند و آمادگی اولیه برای اجرای طرح برای آنان به وجود آمد.
۳-۶-۳٫ استخراج و تبیین مؤلفه‌های پیشنهادی
جهت پاسخگویی مهم‌ترین شاخصه‌های تأثیرگذار بر پاداش افزایش تولید از منابع و مقالات مطالعه شده شناسایی گردید. سپس پرسشنامه‌ای بر اساس ادبیات تحقیق با ۲۶ شاخص اولیه که از منابع مطالعه شده استخراج گردید به اعضای گروه خبره ارسال شد.
این ۲۶ شاخص در جدول ۳-۱ نمایش داده‌شده است.
جدول ۳-۱٫ شاخص‌های استخراج‌شده

s  = واریانس سؤال i
S  = واریانس کل تست
در پرسشنامه مقدار آلفای کرونباخ کلی ۸۷% که از مقدار ۷۵ درصد بزرگ‌تر است بنابراین پرسشنامه پایاست و عملیات آماری بر روی این پرسشنامه می‌تواند صورت گیرد.

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

جدول ۳-۵ محاسبه آلفای کرونباخ

۳-۸-۲ تعیین اعتبار (روایی) پرسشنامه
مقصود از روایی آن است که آیا ابزار اندازه‌گیری می‌تواند خصیصه و ویژگی که ابزار برای آن طراحی شده است را اندازه‌گیری کند یا خیر (خاکی، ۱۳۸۷: ۲۴۴). در واقع این واژه معرف درجه‌ای است که یک وسیله اندازه‌گیری می‌تواند یک متغیر را بر اساس تعریفی خاص، سنجش کند. از آنجا که در این پژوهش (با توجه به ماهیت اختصاصی بودن پرسشنامه کارت امتیازی و ANP) از پرسشنامه محقق ساخته بهره گرفته شده است روایی محتوای آن توسط اساتید و خبرگان مورد تایید واقع گردیده است.بدین معنا که شاخص های شناسایی شده مورد وثوق اساتید به جهت مناسب بودن برای ارزیابی عملکرد سازمان های حوزه حمل و نقل قرار گرفته است.
۳-۹ تکنیک‌های آماری مورد استفاده
۳-۹-۱ تکنیک ANP
روش تحلیل شبکه‌ای به وسیله ساعتی و تاکی زاوا در سال ۱۹۸۶ پیشنهاد شد. روش ANP تعمیم روش AHP است. در مواردی که سطوح پایینی روی سطوح بالایی اثرگذارند و یا عناصری که در یک سطح قرار دارند مستقل از هم نیستند. تکنیک ANP شکل کلی تری از AHP است، اما علاوه بر ساختار سلسله مراتبی روابط پیچیده تر بین سطوح مختلف تصمیم را به صورت شبکه ای نشان می‌دهد و تعاملات و بازخوردهای میان معیارها و آلترناتیوها را در نظر می‌گیرد.

شکل ۳-۲ روش فرایند تحلیل شبکه ای
بر اساس مدل بالا چهار معیار C1 تا C4 معیارهای اصلی تصمیم‌گیری را نشان می دهند. در روش AHP روابط درونی معیارها در نظر گرفته نمی شد ولی در اینجا همانطور که در شکل نشان داده شده است روابط بین معیارها نیز در نظر گرفته می شود.
۴-۱ مقدمه
هدف این فصل تجزیه و تحلیل اطلاعات جمع‌ آوری شده است. داده‌های به دست آمده از اجرای پژوهش با بهره گرفتن از آمار استنباطی (کارت امتیازی متوازن، ANP) مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت پس از ارائه داده‌ها و استخراج نتایج، به ترتیب جداول زیر بدست آمده است.
۴-۲ بررسی توصیفی داده‌ها
جدول ۴-۱: توزیع گروه نمونه تحقیق بر حسب جنسیت

کنترل هیسترزیس به SMPS ها اعمال شده است] ۴۲، ۴۳، ۴۴[در این بخش، توضیحی در رابطه با پیاده‌سازی کنترل هیسترزیس در مبدل‌های DCبهDC داده شده است. قبل از آن، یک توصیف فیزیکی کنترل هیسترزیس، در قالب محدوده سوئیچینگ داده شده است.شکل ۳-۴، تا زمانی که مقدار خروجی درون این محدوده (output_low و output_high) باشد را توصیف می‌کند و بعد از آن می‌توان گفت که خروجی در حالت ماندگارطبیعی می‌باشد. تنظیمات بالا و پایین می‌تواند در رابطه با حدودی که عمل کنترلی را تعیین می‌کند بوده و عمل سوئیچ هنگامی که حالت منتهی از حد تعیین شده عبور می‌کند، اتفاق می‌افتد.
هنگامی که هم حد بالا و هم حد پایین استفاده شوند، فضای بین دو محدوده تعیین‌کننده یک باند مرده که هیچ کنترلی اتفاق نمی‌افتد می‌باشد. اگر سیستم یک متغیر حالت داشته باشد و هر دو سطح (خاموش ـ روشن) سیستم یکسان باشند، سیستم ممکن است دچار ارتعاشات خودبرانگیخته شده سوئیچینگ روشن ـ خاموش در تلاش برای نگه داشتن حالت کاری در یک سطح مطلوب سریع خواهد شد.

( اینجا فقط تکه ای از متن پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

شکل ۳-۴- حدود مقدار خروجی با توجه به زمان. محدود پایین و بالا بوسیلهoutput_high و output_low نشان داده شده‌اند. عمل کنترلی هنگامی که حالت منحنی از حد تعیین شده عبور کند، اتفاق می‌افتد.
در سیستم‌هایی با دو یا تعداد بیشتر حالت، دینامیک‌های اضافی سایر حالات، ممکن است جلوی ارتعاشات خود برانگیخته را بگیرد. با وجود این در مبدل‌های قدرت، سوئچینگ فرکانس بالا مرتبط با ارتعاشات خود بر انگیخته ممکن است مخرب باشد و بسیار ضروری است که از این رفتار جلوگیری به عمل آید. بنابراین، باند مرده یک ویژگی نوعی کنترل محدوده. الکترونیک قدرت می‌باشد ]۴۲[
به عنوان مثال، در شکل۳-۵، یک مبدل کاهنده DCبهDC با کنترل هیسترزیس نشان داده شده است. پارامترهای مبدل عبارت‌اند از: دارای ولتاژ ورودیv24= V_in، ولتاژ خروجی v12=V_out، ریپل ولتاژ خروجی ۱%، فرکانس سوئیچینگ نامی kHz 100 fe_(nominal)= ، µH 69= Lو µf 220 C= است .
شکل ۳-۵: کنترل هیسترزیس مبدل باک DCبهDC براساس ولتاژ خروجی.
صرفنظر از نقطه شروع ولتاژ در هنگام کلیدزنی، محل سوئیچ به محض مواجهه با یک محدوده، صورت می‌پذیرد ولتاژ از ۰تا۱۲/۱۲ ولت با نرخی که توسط مقادیر L و C محدود می‌شود، افزایش می‌یابد. سپس ترانزیستور خاموش می‌شود و تا زمانی که ولتاژ به ۸۸/۱۱ ولت افت کند، خاموش باقی می‌ماند. زمان برای سوئیچینگ خاص و مقادیر حالت، بوسیله عملکرد مدار خطی به آهستگی تعیین می‌شوند.
به محض اینکه ولتاژ خروجی بین مقادیر میانگین باشد، عمل سوئیچ آن را تحت همه شرایط در حول و حوش محدوده‌ها نگه می‌دارد عملکرد کلی وابسته به مقادیر خط، بار القاگر خازن می‌شود. کنترل هیسترزیس همه نوسانات خروجی به به غیر ریپل را حذف می‌کند که این خاصیت استحکام نامیده می‌شود. شکل۳-۶ رفتار یک مبدل باک DCبه DCرا تحت کنترل هیسترزیس با پارامترهای داده شده فوق نشان می‌دهد.

شکل ۳-۶: رفتار زمانی مبدل باک DCبهDC تحت کنترل هیسترزیس. پارامترهای مبدل در بالا داده شده‌اند. ولتاژ خروجی در محدوده‌های ۱% ولتاژ خروجی عمل می‌کند.
یکی از معایب این نوع کنترلر براساس ولتاژ خروجی این است که آن با انواع مبدل‌ها کار نمی‌کند. برای مثال، در حالت مبدل افزاینده DCبهDC که در شکل ۳-۷ نشان داده شده است، هنگام شروع از نقطه صفر ولتاژ، سوئیچ روشن شده و تا زمانی که هیچ شمارش انرژی‌ای برای بالا بردن ولتاژ خروجی وجود نداشته باشد، روشن می‌ماند.
شکل۳-۷: کنترل هیسترزیس برای مبدل افزاینده DCبهDC براساس ولتاژ خروجی. با شروع از نقطه صفر ولتاژ، سوئیچ روشن شده و روشن باقی می‌ماند. سرانجام، هیچ شارش انرژی برای بالا بردن ولتاز خروجی وجود ندارد.
از بحث بالا می‌توان گفت که سوئیچ می‌بایست تأثیر مستقیمی بر روی متغیرهای حالت داشته باشدبه گونه‌ای که کنترل هیسترزیس بتواند به درستی عمل کند. برای مثال، در مبدل DCبهDC باک، هنگامی که سوئیچ روشن است داریم: V_l=V_in-V₀ و هنگامی که سوئیچ خاموش است داریم: V_l=V₀ ، و می‌توان دید که V₀ هر دو حالت را شامل می‌شود.
برای مبدل DCبهDC افزاینده ، هنگامی که سوئیچ روشن است داریم: V_l=-V_in و هنگامی که سوئیچ خاموش است داریم: V_l=V_in-V₀ و مشاهده می‌شود که هنگامی که سوئیچ روشن است تأثیر مستقیمی بر روی V₀ ندارد. بنابراین، کنترلر هیسترزیس براساس ولتاژ خروجی پیاده‌سازی شده بر روی مبدل DCبهDC افزاینده نمی‌تواند عملکرد درستی داشته باشد.
برای مبدل، DCبهDC کاهنده-افزاینده نشان داده شده در شکل۳-۸، شکل مشابهی ایجاد می‌شود، از آنجایی که سوئیچ روشن است داریم: V_l=-V_in و هنگامی که سوئیچ خاموش است داریم: V_l=-V₀ و مجدداً حالت روشن بودن سوئیچv_o را شامل نمی‌شود.
شکل۳-۸- کنترل هیسترزیس برای مبدل کاهنده- افزاینده DCبهDC براساس ولتاژ خروجی ـ با شروع از نقطه صفر ولتاژ، سوئیچ روشن شده و روشن باقی می‌ماند. سرانجام، هیچ شارش انرژی‌ای برای بالا برن ولتاژ خروجی وجود ندارد.
کنترل هیسترزیس می‌تواند متغیرهایی به غیر از ولتاژ خروجی را شامل شود؛ جریان سلف متغیر دیگری است که می‌تواند کنترل شود، مشکل این نوع از روش کنتلی اسن است که تنظیمات کنترلی وابسته به بار می‌شود. تحلیل یک مبدل باک DCبهDC با پارامترهای زیر ارائه شده است: ۱۲V₀=ولت، RL (بار)، تنظیمات جریان برابر ۲/۱ آمپر است در حالیکه برای ۲/۱ RL=اهم تنظیمان جربان برابر ۱۰ آمپر می‌باشد.
عملکرد کنترلی هنگامی که جریان سلف به عنوان فیدبک استفاده می‌شود متفاوت است؛ جریان به محدوده مورد نظر می‌رسد و سپس در امتداد آن نقطه کار لغزش می‌کند. بسیاری از کنترل‌ کننده های حدی دارای ویژگی‌های کنترل مد لغزشی (SMC) هستند ]۴۲[ که در آن دینامیک سیستم به طور موثری بوسیله حدود و نه از طریق منحنی کنترل می‌شود.
کنترل هیسترزیس جریانی می‌تواند با بهره گرفتن از روش دو حلقه‌یا پیاده‌سازی شود. خطای بین ولتاژ واقعی و مطلوب یک جریان اضافی را می‌دهد که باید به بار رسانده شود. یک بلوک PI می‌تواند سیگنال خطای ولتاژ را برای فراهم نمودن یک مقدار جریان برای کنترل هیسترزیس مورد استفاده قرار دهد. این روش همچنین روش مُد لغزشی برای مبدل DCبهDC نامیده می‌شود که هدف این تحقیق است و در قسمت‌های بعدی به تفصیل مورد بحث قرار خواهد گرفت.
۳-۶- کنترل تطبیقی
در برخی از وطایف کنترلی سیستمی که باید کنترل شود دارای عدم قطعیت پارامتر در ابتدای عمل کنترلی می‌باشد. مگر اینکه عدم قطعیت چنین پارامتری تدریجاً بوسیله تطبیق و یا مکانیزم تخمین کاسته شود،.که آن هم ممکن است موجب نادرستی و ناپایداری سیستم‌های کنترلی گردد. در تعدادی از وظایف دیگر، همانند سیستم‌های قدرت، دینامیک‌های سیستم ممکن است رفتار شناخته شده‌‌ای را در ابتدا داشته باشند، اما همان گونه که عمل کنترلی ادامه پیدا می‌کند، آن ممکن است با نوسانات پیش‌بینی نشده پارامترها روبرو گردد.
بدون طراحی مجدد پیوسته کنترلر، طراحی کنترلر مناسب اولیه ممکن است قادر به کنترل بهینه مجموعه در حال تغییر نباشد. به طور کلی، حرف اساسی کنترل تطبیق‌پذیر، نگه داشتن عملکرد موجود سیستم در حضور عدم قطعیت‌ها و یا نوسانات ناشناخته در پارامترهای مجموعه می‌باشد.
دوابراز اساسی برای ساختن کنترل‌های تطبیق‌پذیر می‌توانند به صورت زیر ذکر شوند.
روش کنترل تطبیقی مدل مرجع
روش خود تنظیم‌گر
۳-۶-۱-روش کنترل تطبیقی مدل مرجع
روش کنترل تطبیقی مدل مرجع نشان داده شده در شکل۳-۹شامل چهار قسمت می‌باشد.
یک مجموعه شامل پارامترهای ناشناخته،
یک مدل مرجع برای تعیین خروجی مطلوب سیستم کنترلی به صورت فشرده،
یک قانون کنترل فیدبک شامل پارامترهای قابل تنظیم، و
یک مکانیزم تطبیق‌پذیری برای به روز رسانی پارامترهای قابل تنظیم.
فرض می‌شود که مجموعه دارای ساختار شناخته شده‌ای باشد، با وجود این پارامترهای آن ناشناخته‌اند. برای مجموعه‌های خطی، فرض می‌شود که تعداد قطب‌ها و صفرها شناخته شده است، اما مکان آنها ناشناخته است. برای مجموعه‌های غیرخطی، اینگونه القا می‌شود که ساختار معادلات دینامیکی شناخته شده است اما برخی از پارامترها ناشناخته‌اند.
شکل ۳-۹یک سیستم کنترل تطبیقی مدل مرجع نشان‌دهنده چهار بخش اصلی استفاده شده
در این مدل یک مدل مرجع برای تعیین پاسخ ایده‌آل سیستم کنترل تطبیقی به فرمان خارجی مورد استفاده قرار گرفته است. آن پاسخ ایده‌آل مجموعه را فراهم می‌کند که در آن بایستی مکانیزم تطبیق‌پذیری در تنظیم کردن پارامترها جستجو گردد. انتخاب مدل مرجع قسمتی از طراحی کنترل تطبیق‌پذیر می‌باشد.
کنترلر معمولاً بوسیله تعدادی از پارامترهای قابل تنظیم، پیکره‌بندی می‌شود. کنترلر باید قابلیت مسیریابی کامل را داشته باشد تا امکان همگرایی مسیریابی را اجازه دهد. این بدان معناست که، هنگامی که پارامترهای مجموعه کاملاً شناخته شده‌اند، پارامترهای متناظر کنترلر بایستی خروجی مجموعه را مشابه آنچه که در مدل مرجع است، بسازند. هنگامی که پارامترهای مجوعه ناشناخته‌اند، مکانیزم تطبیق‌پذیری، پارامترهای مجموعه را تنظیم خواهد کرد به گونه‌ای که مسیریابی کامل به طور مجانبی حاصل گردد. مکانیزم تطبیق‌پذیری برای تنظیم کردن پارامترها در قانون کنترلی مورد استفاده قرار می‌گیرد. تفاوت اصلی با کنترل مرسوم در وجود این مکانیزم تطبیقی نهفته است.
۳-۶-۲-کنترلر خود تنظیم‌گر
یک کنترلر که بوسیله کوپل کردن یک کنترل کننده ی با یک تخمین‌گر پارامترهای آنلاین (بازگشتی) بدست می‌آید، کنترلر خود تنظیم‌گر نامیده می‌شود. شکل ۳-۱۰ساختار شماتیکی چنین کنترلی را نشان می‌دهد.
شکل ۳-۱۰- یک کنترلر خود تنظیم‌گر. کامپیوتر پارامترهای کنترلر مربوطه را پیدا کرده و سپس U را براساس پارامترهای کنترلر و سیگنال‌های اندازه‌گیری شده محاسبه می‌کند.
عملکرد یک کنترلر خود تنظیم‌گر به صورت زیر است: در هر لحظه، تخمین‌گر مجموعه‌ای از پارامترهای تخمین زده شده سیستم را که بر اساس ورودی قبلی سیستم (U) و خروجی محاسبه شده‌اند، را به کنترلر می‌فرستد. کامپیوتر پارامترهای متناظر کنترلر را می‌یابد و سپس U را بر اساس و خروجی محاسبه شده‌اند، را به کنترلر می‌فرستد. کامپیوتر پارامترهای متناظر کنترلر را می‌یابد و سپس U را براساس پارامترهای کنترلر و سیگنال‌های اندازه‌گیری شده محاسبه می‌کند. این U موجب تولید یک خروجی جدید برای سیستم می‌شود و کل سیکل پارامترها و به روز رسانی ورودی تکرار می‌گردد.
در روش بنیادی برای کنترل خود تنظیم کننده، تخمین پارامترهای مجموعه فرض شده و سپس محاسبه پارامترهای کنترلر انجام می‌شود. چنین طرحی اغلب کنترل تطبیق‌پذیر غیرمستقیم نامیده می‌شود، به دلیل اینکه نیاز به تبدیل پارامترهای تخمین زده شده به پارامترهای کنترلر می‌باشد. ممکن است این بخش از محاسبه حذف گردد. برای انجام این کار، قابل ذکر است که پارامترهای قانون کنترل و پارامترهای دستگاه (مجموعه) برای یک روش کنترلی خاص به یکدیگر مرتبط می‌باشند.
این به معنی جایگزینی مجدد پارامترهای مدل دستگاه (مجموعه) با پارامترهای کنترلر که شناخته شده‌اند می‌باشد و پس از آن تکنیک‌های تخمین استاندارد برای مدل مورد نظر می‌باشد. از آنجائی که هیچ انتقالی در این طرح نیاز نیست، آنرا کنترل تطبیق‌پذیر مستقیم می‌نامند.
تابع لازم برای طراحی تطبیق‌پذیری، ترکیب کردن مکانیزم تطبیق‌پذیری می‌باشد که باقی ماندن پایداری سیستم را ضمانت خواهد نمود و ردیابی خطا با تغییر پارامترها به صفر همگرا خواهد شد.
کنترل تطبیق‌پذیر کلی یک راه صحیح برای کنترل کردن سیستم‌ها فراهم می‌کند، اما پیچیدگی روش کنترلی و هزینه بالای آن این روش را برای منابع تغذیه سوئیچ شده خیلی مناسب نمی‌کند.
۳-۷- کنترل با برنامه‌ریزی جریان
روش کنترلی دیگر استفاده شده برای SMPSها روش کنترل با برنامه‌ریزی جریان است]۳۹، ۴۰[ در این روش خروجی مبدل بوسیله انتخاب یک مقدار مرجع برای جریان پیک سوئیچ ترانزیستور (i_s(t)) کنترل می‌گردد. سیگنال ورودی کنترلی یک جریان i_control (t) می‌باشد.
مدار کنترل سوئیچ را روشن و خاموش کرده و بنابراین جریان پیک ترانزیستور i_control (t) اجازه شارش کردن می‌یابد. سیکل کاری سوئیچ d(t) مستقیما کنترل نمی‌گردد، اما بستگی به i_control (t) ، جریان القاگر، ولتاژ خازن و ولتاژ ورودی منبع دارد.
شکل ۳-۱۱ یک بلوک دیاگرام از کنترل برنامه‌ریزی با جریان با سه مبدل DCبهDC ایزوله نشده (کاهنده، افزاینده وکاهنده-افزاینده) و روشی را که انها وصل شده‌اند را نشان می‌دهد.
شکل ۳-۱۱- بلوک دیاگرام نشان‌دهنده ساختار و کنترل برنامه‌ریزی با جریان با سه مبدل DCبهDC ایزوله نشده a) کاهنده، b) افزاینده c) کاهنده-افزاینده. فلش‌ها نشان می‌دهند که چگونه هر مبدل به کنترلر وصل شده است. پیک ترانزیستور سیکل کاری را به عنوان وروی کنترلی جایگزین می‌کند.
کنترل به صورت زیر عمل می‌کند. یک پالس ساعت در ورودی یک Latch (یک فلیپ فلاپ S-R) دوره تناوب کلیدزنی را آغاز می‌کند. این باعث می‌شود که خروجی فلیپ‌فلاپ بالا رفته و سوئیچ را روشن کند. هنگامی که سوئیچ روشن است جریان سوئیچ، i_s(t) که برابر است با جریان القاگر، i_l(t) ، با یک شیب مثبت m₁ افزایش می‌یابد. هنگامی i_s(t) با i_control برابر شده کنترلر سوئیچ را خاموش می‌کند و i_L(t) در ادامه پریود کلیدزنی کاهش می‌یابد.
کنترلر بایستی جریان سوئیچ i_s(t) را با مدار سنسور جریان اندازه‌گیری کرده و با بهره گرفتن از یک مقایسه‌گر آنالوگ i_s(t) و i_control(t) مقایسه کند. این عمل می‌تواند بوسیله ضرب هر دو مقدار i_s(t) و i_control(t) در یک مقیاس که R_f است، انجام شود. هنگامی که i_s(t)≥i_control(t) شد، مقایسه‌گر فیلیپ فلاپ را بازنشانی^[۲۸] می‌کند و سوئیچ را در ادامه پریود کلیدزنی خاموش می‌کند.
ولتاژ خروجی V₀(t) با ولتاژ مرجع V_ref به منظور تولید یک سیگنال خطا مقایسه می‌شود. این سیگنال خطا به مدار جبران‌ساز اعمال شده و خروجی جبران‌ساز در R_f ضرب می‌گردد. شکل ۱۲ـ۳ شکل موج‌های سیگنال کنترلی i_control(t) و جریان کلیدزنی i_s(t) را نشان می‌دهد.
شکل ۳-۱۲- شکل موج های جریان سوئیچ i_s(t) و ورودی کنترل i_control(t) برای مدار کنترل برنامه‌ریزی یا جریان. این سوئیچ وقتی i_s(t)≥i_control(t) است خاموش می‌شود.
مزیت این روش کنترلی این است که بدون در نظر گرفتن توپولوژی مبدل، تابع تبدیل خروجی V₀(s)/i_control(t) شامل یک قطب کمتر نسبت به V₀(s)/d(s) می‌باشد]۱۶[. با این وجود، یک کنترل ولتاژ خروجی با پهنای باند وسیع‌تر می‌تواند بدون نیاز به یک شبکه جبران‌ساز پیش فاز حاصل گردد.

امروزه این مسئله ثابت شده است که هیچ سازمانی بدون داشتن کارکنان توانمند و تقویم سالانه نیازهای آموزشی قادر به ادامه حیات نیست . فرایند توانمندسازی در سه مرحله بیان می شود:
۲-۱-۸-۱- تسهیم اطلاعات
اطلاعات لازم باید به آسانی در اختیار کارکنان قرار گیرد چرا که باعث احساس تعلق، بهبود عملکرد و احساس مسئولیت و پاسخگویی در کارکنان می شود.اطلاعات خون حیات توانمندسازی است و جز در سایه آموزش مستمر کارکنان در تمام سطوح و همه زمینه ها حاصل نمی گردد. تحت آموزشهای مؤثر است که کارکنان می توانند مرزهای تصمیم گیری را بشناسند و فعالیتهای خود را در چهارچوب مرزهای قانونی تنظیم کنند.
۲-۱-۸-۲- استقلال کاری
باید بر اساس یک چهارچوب مشخص تعیین شود. عواملی مانند هدف از تشکیل سازمان، ارزش ها، تصورات، اهداف و نقش ها این چهار چوب ها را تعیین می کنند.
۲-۱-۸-۳- جایگزینی گروه های خودگردان بجای ساختار سنتی
گروه های خودگردان شامل کارکنانی هستند که تحت آموزش لازم قادرند مهارتهای لازم را کسب نموده و بکار بندند. در این گروه ها وابستگی به مدیران به حداقل رسیده و مسئولیتها تقسیم میگردد( آقایار، ۱۳۸۲،ص۳۱)
۲-۱- ۹- شرایط سازمانی زمینه ساز توانمندسازی نیروی انسانی
نظریه پردازان مدیریت و سازمان معتقدند برای اینکه کارکنان احساس توانمندی کنند باید شرایط و بسترهای لازم در سازمان فراهم شود . سازمان، مدیریت و افراد باید آمادگی های لازم را داشته باشند .
(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت nefo.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

۲-۱-۹-۱- داشتن اهداف روشن و بینش روشن
اهداف روشن و چالش برانگیز یکی از عوامل زمینه ساز توانمند سازی نیروی انسانی می باشد( کوین و اسپرتیز ۱۹۹۷ )کوین و اسپرتیز ( ۱۹۹۷) در بحث ویژگی های سازمانی که توانمندسازی افراد را تسهیل می کنند ، اولین عامل را داشتن چشم انداز روشن و چالش برانگیز می دانند . افراد توانمند احساس می کنند که دیدگاه مدیریت ارشد و راهبردهای سازمان را درک کرده اند . به واسطه این درک آنها احساس خواهند کرد که شایستگی لازم را برای انجام وظایف محموله را بصورت مستقل دارند ، تا اینکه منتظر دستورات و رهنمودهای مدیریت ارشد باشند .
وتن و کمرون ( ۱۹۹۸) ویژگی های هدف ها را بصورت زیر خلاصه کرده اند :
۱- هدف ها معین باشند .
۲- هدف ها قابل اندازه گیری باشند .
۳- هدف ها سازگار باشند .
۴- هدف ها قابل وصول باشند .
۵-هدف ها محدوده زمانی داشته باشند(وتن و کمرون، ۱۹۹۸ ،ص۲۰۰)
افراد هنگامی توانمند می شوند که چشم اندازی روشن از آینده برای آن ها فراهم آید و برخی از هدف های رفتاری کمک می کنند تا کارکنان چگونگی رسیدن به آینده را به روشنی دریابند .
۲-۱-۹-۲- ساختار سازمانی
صاحبنظران و پژوهشگران مدیریت ، ساختار سازمانی را یکی از عوامل مرتبط با توانمندسازی نیرو می دانند ( میلز و آنگسون^[۵۲] ،۲۰۰۳؛ کوین و اسپرتیزر۱۹۹۷)
بلاک^[۵۳] ( ۱۹۸۷) مطرح می کند که ساختارهای دیوان سالار و سبک های مستبدانه مدیریت به پرورش وابستگی کارکنان ، انکار عقاید آن ها ، با مهارت انجام ندادن کار ، عدم معنی دار بودن اهداف سازمانی ، ناتوانی در کارکنان را تشویق می کنند( بلاک ، ۱۹۸۷ ،به نقل از عبدالهی و نوه ابراهیم ص ۶۲)
در سازمان های توانمند ساختار سازمانی به گونه ای طراحی شده است که کارکنان می توانند برای نیل به نتایج مورد نظرشان و آنچه انجام دادن آن لازم است ، کار بکنند ، نه این که صرفا ادای تکلیف کنند و از بابت آن پاداش دریافت نمایند . در دهه های اخیر تغییر ساختار سازمانی از ساختار هرمی که مبتنی بر کنترل شدید است به ساختار دایره ای(شبکه ای) که در آن درگیری ذهنی و عاطفی و خودگردانی کارکنان در حد بالایی است و همچنین کنترل در حداقل است ، آغاز شده است .
۲-۱-۹-۳- ارزیابی عملکرد
این اصل در هر کاری صادق است که “اگر نتوانید چیزی را ارزیابی کنید امکان بهسازی آن وجود ندارد". هدف اصلی ارزیابی عملکرد ، کمک به افراد در انجام کار بهتر است نه تنبیه یا اعطای پاداشی . صاحبنظران ، ارزیابی عملکرد مبتنی بر شایستگی را از عوامل مرتبط با توانمندسازی می دانند(فوکس^[۵۴] ، ۱۹۹۸و فوی ، ۱۹۹۷،ص۱۵۰).
باون و لاولر ( ۱۹۹۲) توانمندسازی را سهیم شدن کارکنان در چهار عنصر سازمانی می دانند :
۱-اطلاعات در مورد عملکرد سازمانی
۲-پاداش های مبنی بر عملکرد سازمانی
۳-دانشی که کارکنان را قادر سازد عملکرد سازمانی را درک نمایند و به آن کمک نمایند
۴-داشتن قدرت برای تصمیم گیری در مورد عملکرد سازمانی برای ثمربخش تر کردن تلاش هایی
که با هدف توانمندسازی صورت می گیرد ، باید نظام مدیریت عملکرد سازمان به نحوی بازبینی شود که از هدف گزینی ، هم حمایت و هم بهره برداری شود (باون و لاور، ۱۹۹۵،ص۳۵).
اگر هدف ها بطور اصولی و صحیح انتخاب شوند و ویژگی های پنجگانه که قبلا ذکر شد را داشته باشند ، در این صورت برای تعیین اولویت ها هیچ کس متوسل به حدس و گمان نخواهد شد.
۲-۱- ۹-۴- نظام پاداش دهی
متغیر دیگری که برای توانمندسازی کارکنان مهم می باشد نظام پاداش دهی مبتنی بر عملکرد است (باون و لاور ، ۱۹۹۵ ، نسان و هولت^[۵۵] ، ۲۰۰۲).
برای توانمند کردن نیروی انسانی در یک نظام پاداش دهی مناسب ، باید سهم هر فرد مشخص باشد . اگرچه ممکن است پاداش ها برای عملکرد سازمان یا گروه مفید باشند ، ولی اغلب افراد درک روشنی از اعمال خود که می تواند بر سطوح بالای عملکرد تاثیر بگذارد ندارند(باون و لاولر ، ۱۹۹۵،ص۳۸).
تعیین یک نظام دقیق پاداش دهی مستلزم برخورداری از قوه قضاوت و تجربه کافی است . اگر سطح پاداش ها برای اعضای یک گروه پایین باشد ، گروه روحیه و انگیزه خود را برای تلاش از دست می دهد . اگر هم خیلی سخاوت به خرج داده شود ممکن است اعضای گروه انگیزه کسب مهارت های بیشتر برای به دست آوردن پاداش بیشتر را از دست بدهند و صرفا در حد توانایی فعلی خود کار کنند (عبدالهی و نوه ابراهیم، ۱۳۸۵،ص۷۲).
۲-۱-۹-۵- رشد حرفه ای کارکنان
آموزش کارکنان ، توسعه و رشد حرفه ای آنان جزء اساسی برنامه توانمندسازی است(ساج و کاسلواسکی و هارلی^[۵۶] ، ۱۹۹۸).
در سازمان های جدید که با عنوان سازمان های یاد گیرنده شناخته شده اند ، مدیران به توانمندسازی و اقدامات مدیریتی مبتنی بر آن علاقه زیادی از خود نشان داده اند . این علاقه به دلیل آن است که توانمندسازی در ترویج فرهنگ یادگیری نقش بسزایی دارد(لندون و اسمیدر^[۵۷] ،۱۹۹۲،ص۱۰).
رمزدن^[۵۸] ( ۱۹۹۷) اظهار می دارد که بخش های دانشگاهی و سیستم های آموزشی کارآمد توان افراد خود را از طریق فراهم کردن فرصت هایی برای رهبری کردن ، توسعه مهارت ها ، دستیابی به موفقیت ، یادگیری و شناخت مسئولیت های خود افزایش می دهند. دانشگاه ها و سیستم های آموزشی که یادگیری و آموزش را تقویت و تشویق می کنند ، سازمان های یادگیرنده هستند(رمزدن ، ۱۹۹۷ ، ترجمه نوه ابراهیم).
۲-۱-۱۰- الگوها و عوامل موثر بر توانمندسازی
۲-۱-۱۰-۱- الگوی آلبرت بندورا ^[۵۹]
حاصل پژوهش بندورا در روان شناسی معرفی چهار ابزار برای توانمندسازی نیروی انسانی می باشد :
استفاده از حالات هیجانی مثبت در فشارها و هیجانات کاری.
استفاده از متقاعد سازی یا ترغیب مثبت.
داشتن الگو از افراد موفق که آن ها را می شناسیم
تجارب واقعی از تسلط در اجرای موفق (خاطری ، ۱۳۸۵،ص۳۵).
۲-۱-۱۰-۲- الگوی اسکات و ژافه
اسکات و ژافه معتقدند سازمان توانمند شده دارای ویژگی های زیر می باشد:
توسعه روابط مشارکتی : همزمان با بروز تغییرات سریع و تحول در مهارت های مورد نیاز کاری ، همکاری مدیران و کارکنان برای ایجاد موفقیت الزامی است . لذا به جای این که شخص تنها به مسائل بپردازد ، مدیر جدید در سازمان توانمند شده باید گروه خود را بعنوان افراد مشارکت کننده در اجرای کار در نظر گیرد .